Zuid-Afrika Informatie Zoeken

Reizen en gezondheid - Algemeen

Zuid-Afrika is een tropisch land, en dat heeft gevolgen: in warm klimaat gedijen bacteriën en virussen beter dan in het koele West-Europa. We willen je met onze gezondheidsinfo enkel informeren en zeker niet bang maken, integendeel zelfs: jouw reis is immers pas geslaagd als je ontspannen kan reizen. En met goede, eerlijke informatie en mits enkele voorzorgsmaatregelen kan je echt volkomen veilig reizen.


Eten en drinken

Zuid-Afrikaanse restaurants waar westerse klanten komen hebben zich aangepast aan westerse eisen, vooral wat de bereiding en hygiëne betreft. Hier zijn dus maar enkele algemene waarschuwingen nodig: let op voor voedsel dat niet tegen warmte kan (zoals paté en bereide salades). Als je vlees bestelt, laat het dan altijd goed bakken. Eet enkel vis langs de kust of in regio's die gemakkelijk bereikbaar zijn via gekoeld wegtransport. Als je koud buffet eet, beslis dan met jouw ogen: eet niets wat er niet vers uitziet.

Kraantjeswater is in principe overal drinkbaar, maar het heeft meestal een andere smaak dan bij ons (dat is normaal overigens). Om hygiënische redenen kan je misschien toch maar best mineraal water of bronwater uit flessen drinken. En drink Zuid-Afrikaans mineraal water: dat is beter voor de lokale werkgelegenheid.

In afgelegen hotels en lodges kan het zijn dat men met een eigen filterinstallatie werkt. Dit verneem je wel ter plaatse. Ook dat leidingwater is hygiënisch schoon, maar het is niet aanbevolen om ervan te drinken. Bestel gewoon tijdens jouw avondeten een extra flesje mineraal water, en neem dat mee naar jouw kamer of chalet. Er is nog geen enkele toerist ziek geworden van zijn tanden te poetsen met Zuid-Afrikaans leidingwater. IJsblokjes worden gemaakt van leidingwater: wees daar dus zuinig mee.

 

Leidingwater of flessenwater?

In augustus 2009 heeft Professor Maitland Seaman, hoofd van het Centrum voor Milieubeheer van de Universiteit Bloemfontein, bronwater en leidingwater vergeleken. Samen met het Instituut voor Grondwaterstudies onderzocht hij het kraantjeswater van vijf woonbuurten van Bloemfontein. Ze vergeleken de kwaliteit van het leidingwater met vijf soorten flessenwater. Hun besluit is dat het leidingwater even goed - en vaak zelfs beter - is dan het flessenwater. En het leidingwater is 10.000 keer goedkoper. Professor Seaman benadrukte dat het om een eenmalig onderzoek gaat met slechts tien stalen en het dus niet mag veralgemeend worden naar heel Zuid-Afrika. Omdat er geen tegenstalen werden genomen worden de namen van het geteste flessenwater niet bekendgemaakt. Dit zijn de belangrijkste resultaten van het onderzoek:

  • Men aanvaardt wereldwijd dat drinkwater een bepaald percentage zout moet bevatten. De meeste mineraalwaters bevatten meer zout dan het leidingwater, maar zeker niet te veel. Bij één merk werden dan weer te weinig mineralen gevonden; professor Seaman vermoedt dat dit gebeurde tijdens de omgekeerde osmose die gebruikt wordt om het zoutgehalte te verminderen. Volgens het onderzoek van de Universiteit Bloemfontein is dat ene merk flessenwater op termijn nadelig voor de menselijke fysiologie -als het als enige water gedronken wordt.
  • Het pH-gehalte van het flessenwater is doorgaans lager dan dat van het kraantjeswater, maar alle gemeten waarden liggen ruim binnen de normen (de gemeten waarden lagen tussen 4.5 en 8.40).
  • Voor één merk mineraalwater werden er verschillen genoteerd tussen de waarden die op het etiket vermeld staan en de waarden die in het labo van het Instituut voor Grondwaterstudies genoteerd werden. Voor het duurste flessenwater klopte de hoeveelheid Calcium niet: het etiket vermeldde 29.6 mg/l, maar in het labo werd 0.92 mg/l vastgesteld.
  • Bij twee andere flessen werd identiek hetzelfde bronwater gevonden, maar onder een andere merknaam. Het duurste water kreeg de extra vermelding "behandeld met omgekeerde osmose en verrijkt met zuurstof", het goedkoopste (identieke) water niet.
  • Geen enkel water (leidingwater noch flessenwater) vertoonde tekenen van verontreiniging. De bacteriële analyse was uiterst geruststellend.

Professor Seaman besluitin augustus 2009 dat het leidingwater in Bloemfontein even goed is als het flessenwater, en uiteraard veel goedkoper. Bovendien is de ecologische afdruk van flessenwater veel slechter dan die van leidingwater wegens de vele fases om water van een bron tot bij de consument te krijgen: het opvangen, de behandeling, het flessenvullen, de verpakking, het vervoer. Tijdens die facetten wordt er trouwens erg veel ... leidingwater gebruikt, besluit de professor. Je kan een samenvatting van de vergelijkende studie hier bekijken (de taalkeuze kan je wijzigen via de optie "Afrikaanse Blad" of "English Version").

 

Verplichte inentingen

Er zijn geen inentingen verplicht als je naar Zuid-Afrika gaat, tenzij je uit een land komt waar er gele koorts heerst. In de buurlanden van Zuid-Afrika is er geen gele koorts, maar in de meeste landen van Sub-Sahara Afrika wel. Angola, Congo, Tanzania, Kenia, Gabon, Uganda, Kameroon, Ethiopië, Niger, Nigeria, enz.

 

Anti-malaria-medicatie

Zuid-Afrika heeft enkele gebieden waar malaria voorkomt, en je moet dus voor het vertrek anti-malaria-medicatie nemen.

Klik hier voor onze uitgebreide informatie over malaria in Zuid-Afrika.


Zuid-Afrika: eerste en derde wereld

Zuid-Afrika is zonder twijfel het meest westerse land van Zuidelijk Afrika - en misschien zelfs van heel Afrika. Nergens in Afrika vind je gezondheidszorg die beter is dan die van Zuid-Afrika. Dat de eerste harttransplantatie ter wereld in Kaapstad gebeurde is echt geen toeval (ter herinnering: dr. Christiaan Barnard, 3 december 1967, Groote Schuur Ziekenhuis Kaapstad). Toch is Zuid-Afrika eerste wereld en derde wereld tegelijk: in veel landelijke gebieden wonen zwarten vaak nog in hun traditionele omgeving, zonder wat wij noemen basiscomfort (stromend water en sanitair). In de townships rond de grote steden zijn de woonomstandigheden vaak dramatisch, en volstaan de hulpprogramma's die opgezet worden niet (omdat de townships nog uitbreiden). De hygiënische omstandigheden zijn er dus navenant.

 

Vaccinatie tegen hepatitis

Hepatitis A en B zijn beide leverinfecties, meestal veroorzaakt door een virus. Hepatitis A krijg je via het eten of drinken van voedsel of water dat verontreinigd is met ontlasting met het hepatitis A-virus in. Hepatitis B wordt overgedragen via bloedcontact of onveilig seksueel contact. Voor een Hepatitis vaccinatie kan je kiezen tussen de normale vaccinatie voor een beperkte werkingsduur of voor een vaccinatie die langer werkt maar die wel moeten herhaald worden.

De aard van jouw reis is dus beslissend of een vaccinatie al dan niet aanbevolen is. En hier moet je zelf de beslissing nemen: als je meegaat met een groepsreis of een zgn. standaard-rondreis per huurauto maakt zal je logeren in comfortabele hotels, guesthouses en bekende wildparken. Dan is het geen noodzaak. Als je avontuurlijk reist en bv. enkele dagen in landelijk gebied gaat kamperen is een hepatitis-spuitje vooraf aanbevolen.

Meer info: Nederlands Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport

 

Vaccinatie tegen bilharziose (schistosomiasis)

Dit is een besmetting via de bilharzia-parasiet die je kan opdoen in een paar provincies: Mpumalanga, kwaZulu-Natal en de Noordelijke Provincie. De parasiet zit in stilstaand water, in beekjes of in meren. Drink er tijdens een wandeling dus nooit water uit riviertjes e.d. Leidingwater is er altijd voldoende gezuiverd, en flessenwater uiteraard ook. Ook wordt afgeraden om in meren te zwemmen - tenzij aangeduid is dat het wel toegelaten is.

Meer info: Travel Clinic

 


Vaccinatie tegen DTP - difterie, tetanus, polio

Polio (kinderverlamming) is bij ons volledig uitgeroeid, maar in Afrika nog helemaal niet. De ziekte wordt verspreid door vervuild water en onhygiënische leefomstandigheden. Tetanus krijg je als je een wonde hebt én die besmet geraakt met vuil, aarde, roest, ... Door je voor de reis te laten vaccineren voorkom je dat je in Zuid-Afrika een spuitje moet krijgen bij een ernstig wondletsel. Difterie is een keelinfectie die, in de ergste vorm, het hart kan aantasten.

Meer info: Travel Clinic

 

Zonnebrandolie en UV-stralen

Tijdens elke periode van het jaar schijnt ergens in Zuid-Afrika de zon. En zelfs tijdens de Zuid-Afrikaanse winter stijgt de dagtemperatuur op sommige plaatsen naar onze zomerse waarden. Bescherm je dus voldoende: een goede zonnebril is absoluut noodzakelijk, alsook de nodige andere bescherming tegen de zon: zonnebrandolie of zonnecrème, een hoedje of pet. Laat het zonnen op een strand over aan de Zuid-Afrikanen: ga de bergen in, verken de stad, maak een wandeling, ga op uitstap.

 

Medische zorgen ter plaatse

Zuid-Afrika telt twee soorten ziekenhuizen: staatshospitalen en privé-hospitalen. De kwaliteit van de medische zorgverlening is in beide hoogstaand, al moet je in staatshospitalen rekening houden met een wachttijd voor niet-dringende behandelingen. Privé-hospitalen hebben meer personeel, zijn vaak moderner en de patiëntenkamers zijn er veel comfortabeler. Anderzijds zijn er heel wat Belgische en Nederlandse universiteiten die hun laatstejaarsstudenten Geneeskunde stage laten doen in Zuid-Afrikaanse staatshospitalen: die zijn dus echt wel betrouwbaar.

Voor niet-blanke Zuid-Afrikanen ("previously disadvantaged people") is verzorging in staatshospitalen gratis - of tegen een minimale kostprijs. Blanke Zuid-Afrikanen moeten betalen en kiezen daarom meestal voor een privé-hospitaal. Tenminste, als ze een privé-verzekering hebben: een medical aid scheme (maar meestal maakt dat deel uit van hun salarispakket).

Voor jou, als toerist, ligt het enigszins anders. In principe raden we privé-hospitalen aan, al zal het eerste contact eigenaardig zijn: men zal je immers eerst vragen hoe je gaat betalen: per kredietkaart of cash. Als je dan jouw aansluitingskaart van Eurocross of de polis van een reisbijstandsverzekering toont is dat snel afgehandeld en gaan alle deuren op. Zonder een reisverzekering zal men jou niet opnemen in een privé-hospitaal, tenzij je een kredietkaart met hoge limiet hebt of opname medisch gezien hoogdringend is.

Hier heb je dus meteen al een antwoord op die andere vraag: ja, een reisbijstandsverzekering is absoluut nodig. Verwar dit niet met een reisongevallenverzekering - want die zorgt enkel voor een vergoeding bij overlijden of blijvende invaliditeit. Reken ook niet te veel op de verzekeringscover die je bij een huurauto krijgt (PAI - Personal Accident Insurance), want die is meestal zwak.

Het ambulancepersoneel is medisch geschoold. Bij hoogdringendheid zal men je naar het dichtst bijzijnde hospitaal brengen - staats of privé. Als de omstandigheden het toelaten zal men je vragen of je een staatshospitaal of privé-hospitaal wenst.

Er zijn een aantal lokale telefoonnummers voor dringende medische hulp, maar omdat er nu toch niemand meer zonder gsm of mobieltje reist is het internationaal noodnummer het beste om te onthouden: 112.

 


Apteek - pharmacy: Zuid-Afrikaanse apotheken

Zuid-Afrika heeft geen apotheken zoals wij die kennen. Een apteek (Afr.) of pharmacy (Eng.) is er eerder een drogisterij waar er ook een afdeling medicatie is, bemand door een gekwalificeerde apotheker. Je kan hier gewone medicatie kopen, alsook bereidingen en medicatie op voorschrift. Belangrijk is wel dat je zeker de bijsluiter moet meenemen zodat de apotheker kan zoeken naar een gelijkwaardige medicatie als die van jou niet in Zuid-Afrika verkrijgbaar is.

Clicks (drogisterijketen met 200 apotheken in Zuid-Afrika)

Springbok Apteek (naar eigen zeggen de grootste apotheek van Zuid-Afrika)

 

Links naar Zuid-Afrikaanse ziekenhuizen

Groote Schuur Hospitaal (Kaapstad)

Bara - Chris Hani Baragwanath Hospital Soweto (het grootste hospitaal ter wereld)

Muelmed Private Hospital Pretoria (opgericht door dr. Guido De Muelenaere, een West-Vlaming)

Netcare Private Hospital Group

Medi-Clinic Private Hospital Group

Life Health Care Private Hospital Group

 

Overige medische links

Voor medici: Disease Notification System

Travel Clinic NL

Tropisch Instituut Antwerpen

Zuid-Afrikaans ministerie van Volksgezondheid (Department of Health)

Eurocross Nederland

Eurocross België

Tropenzorg (privé-organisatie voor adviezen, opleidingen en producten voor reizigers)

Health Professions Council of South Africa

HPCSA-linkpagina naar alle medische beroepen

 

Jetlag

Hier ga je weinig last van hebben, want Zuid-Afrika ligt in dezelfde tijdszone als West-Europa. Er is dus geen tijdsverschil - behalve als wij winteruur hebben: dan is het in Zuid-Afrika 1 uur later.

Toch moet je een beetje opletten met de internationale vlucht, want de luchthaven van Johannesburg ligt op 1.730m hoogte. De lucht is er dus veel ijler en bevat dus minder zuurstof, en je hebt dan bovendien nog eens tien uur in niet al te gezonde vliegtuiglucht gezeten. Jouw lichaam zal zich dus moeten aanpassen zodra je uit het vliegtuig stapt. Bij sommigen gebeurt dat direct, maar bij veel mensen duurt dat enkele uren - soms zelfs enkele dagen. Zorg er dus voor dat je voldoende drinkt net voor je gaat landen, en neem bij voorkeur ook een flesje water mee zodat je tijdens het aanschuiven aan de paspoortcontrole af en toe wat kan drinken. Wie op Kaapstad landt heeft hier minder last van, want die stad ligt op zeeniveau. Eet en drink niet te veel aan boord van het vliegtuig.

 


Hoogtes

Sommige mensen mogen, op doktersadvies, niet te lang op grote hoogtes komen en sommigen mogen niet op te grote hoogte overnachten. Daarom vermelden we hier de ligging van de meeste toeristische plaatsen. De hoogste berg van Zuid-Afrika is Njesuthi (3.408m), in de Natalse Drakensbergen (provincie kwaZulu-Natal).

Hoogtes (in meter) van de meeste grote steden en toeristische plaatsen:

Beaufort-West : 842m
Bela Bela (Warmbad): 1.143m
Belfast: 1.950m
Bethal: 1.663m
Bethlehem: 1.680m
Bloemfontein: 1.351m
Calvinia: 974m
De Aar: 1.240m
Durban: 0m
Estcourt: 1.196m
George (Tuinroute): 193m
Graaff-Reinet: 718m
Grahamstad: 500m
Harrismith: 1.753m
Hluhluwe: 53m
Johannesburg: 1.694m

Johannesburg-luchthaven: 1.665m

Kaapstad: 0m
Kimberley: 1.198m
Ladismith (West-Kaap): 530m
Ladysmith (kwaZulu-Natal): 1.078m
Langebaan (Westkust): 0m
Maseru: 1.673m
Mmabato (grens Botswana): 1.281m
Mbabane (Swaziland): 1.243m
Musina/Messina (grens Zimbabwe): 552m
Nelspruit: 671m
Oos-Londen: 0m
Oudtshoorn: 335m
Phalaborwa: 393m
Pietermaritburg: 613m
Pilanesberg (Sun City): 1.043m
Polokwane (Pietersburg): 1.230m
Pretoria: 1.330m
Port Elizabeth: 0m
Richardsbaai: 0m
Skukuza (Krugerpark): 263m
Tafelberg Kaapstad, benedenstation kabelspoor: 302m
Tafelberg Kaapstad, bovenstation kabelspoor: 1.067m
Tafelberg Kaapstad, hoogste punt: 1.086m
Tsitsikamma (Tuinroute): 0m
Tzaneen: 742m
Umtata: 742m
Upington: 936m
Winterton: 966m

Hoogste berg van Zuid-Afrika: Mount Njesuthi (3.408m), in de Natalse Drakensbergen (provincie kwaZulu-Natal).

 

Uiterste temperaturen

-10° in Bloemfontein en +44° in Umtata en Skukuza (Krugerpark): dat zijn de uiterste temperaturen die de afgelopen dertig jaar ooit eens werden gemeten in een weerstation. Maak je geen zorgen: de kans is heel klein dat je deze temperaturen tijdens jouw reis zal tegenkomen (+ of -). Dit zijn dus eerder gegevens voor in een schoolwerk of een kwisvraag...

De koudste plaats in Zuid-Afrika ('s nachts en overdag) is het stadje Sutherland in de Karoo-woestijn, op 350 km van Kaapstad. Daar bevindt zich ook een planetarium met de grootste telescoop van Zuidelijk Afrika.

Sutherland

SALT-telescoop

 

Uiterste temperaturen, ooit gemeten in een weerstation (min / max, in ° Celsius)

Beaufort-West: -6 / 41
Bela Bela (Warmbad): -8 / 40
Belfast: -8 / 32
Bethal: -9 / 34
Bethlehem: -9 / 33
Bloemfontein: -10 / 39
Calvinia: -7 / 41
De Aar: -8 / 40
Durban: +3 / 40
George: +0 / 41
Johannesburg: -8 / 35
Kaapstad: -1 / 41
Ladysmith: -7 / 39
Langebaan: +1 / 42
Mmabatho: -6 / 40
Kimberley: -8 / 40
Messina/Musina: -4 / 44
Nelspruit: -2 / 40
Oos-Londen: +3 / 42
Pietermaritzburg: -4 / 42
Pilanesberg: -5 / 40
Pretoria: -6 / 36
Port Elizabeth: min -1 / 41
Richardsbaai: +4 / 43
Skukuza: -4 / 44
George: +0 / 41
Tsitsikamma: +4 / 38
Umtata: -3 / 44
Upington: -7 / 43

(bron: Weather SA)

 

Meer informatie over Gezondheid vind je ook in deze topics:

aids en hiv

malaria

 

 

Wisselkoers Omzetter

Vul enkel het om te zetten bedrag in, zonder punt of komma in dat getal en zonder symbool (zoals €). Klik daarna op "omzetten" (en niet op de enter-toets).
Bedrag:
Van:
Naar: